VANLILARIN ALGISINI ZEHİRLEMEK
.
M.SALİH GEÇKEN
vanradikal@hotmail.com -
VANLILARIN ALGISINI ZEHİRLEMEK
Van’a bölge müdürlüklerinin kazandırılmasında ve çimento fabrikasının yapımında hiçbir katkısı bulunmayan Ferit Melen’i yeniden yazmak zorunda bırakılmaktan hiç de hoşnut olmadığımı belirtmek isterim.
Ölüm yıl dönümünde Ferit Melen hakkında yazılan bazı övgü dolu yazıların özellikle bana gönderilmesi, doğru olmayan yazılarla terbiye edilmeye çalışılmam beni bir kez daha Melen üzerine yazmaya itti.
Ferit Melen düşmanı değilim. Ancak Van’da yaşayan insanların bugüne kadar yanlış bilgilerle zihinlerinin zehirlenmesine rıza göstermenin ahlaki olmadığını düşünüyorum. Bu nedenle, tarihi bilgiler ışığında Ferit Melen’i yeniden değerlendirme ihtiyacı duydum.
Askerî statükoya karşı olduğunu söyleyenlerin, askerî dönemlerde daha fazla görev alan bir ismi sevmesi; Menderes’i severken, Menderes’in idamına giden süreçte CHP milletvekili olan ve idamdan önce onu sert biçimde eleştiren birini sahiplenmesi; Deniz Gezmiş’e sempati duyarken, onun idamını onaylayan bir isme de aynı şekilde değer vermesi, herhâlde Van’a özgü çelişkili yaklaşımlardan biridirdi
Ferit Melen; 1960 darbesinden sonra idam edilen Hasan Polatkan’ın yerine Maliye Bakanı yapılan, 1971 muhtırasından sonra Millî Savunma Bakanlığı ve Başbakanlık görevlerine getirilen, Van’a kurulması düşünülen üniversite fikrine “Kürdolara üniversite mi?” tepkisiyle karşı çıktığı yazılan, Türkiye’nin önemli masonları arasında gösterilen ve başbakanlığı döneminde Deniz Gezmiş'in idamının onaylandığı dönemin Başbakanıdır.
Türkiye'nin büyük masonlarından[1] olduğu yazılan Ferit Melen, Türkiye’de askeri vesayetin en güçlü olduğu dönemlerde öne çıkarılan ve görev alan bir isimdir.
Daha önce de yazdığım gibi Ferit Melen’in Van’da kalıcı bir eseri, şehre dokunan ciddi bir hizmeti ya da Van’ın geleceğine yön veren somut bir katkısı yoktur. “Van için çok şey yaptı” gibi yuvarlak cümleler yerine, tarihi vesikalarla ortaya konulacak tek bir hizmeti gösterilirse hem teşekkür eder hem de memnuniyetle yazarım.
Bu haksız isnad, Van'a hizmeti olan M.Salh Yıldız, Kinyas Kartal, Fuat Türkoğlu ve diğerlerine haksızlıktır. CHP'ye haksız övgüdür.
Ferit Melen’in Van’a yönelik en büyük kötülüklerinden biri o dönem gündeme gelen üniversite fikrine karşı çıkmasıdır. Saraylı Küresini Prof. Dr. Mikail Bayram’ın "Tarihin Kuyumcusu" adlı eserinde değindiği üzere, Van’da kurulması düşünülen üniversiteye karşı gösterilen tepki, onun Van’a bakışını göstermesi bakımından son derece önemlidir.
Ferit Melen'in, "Kürdolara üniversite mi?"[2] tepkisi, sadece bir üniversiteye değil, Van’ın ilim, eğitim ve gelecek idealine karşı konulmuş bir tavır olarak okunmalıdır.
Ferit Melen, 1960 darbesi sürecinde merhum Adnan Menderes’e karşı sert tutum alan siyasetçiler arasında yer almıştır. İsmet İnönü'nün manevi oğlu görülen Melen, darbeden sonra idam edilen Maliye Bakanı Hasan Polatkan'ın makamına getirilmiştir.
12 Mart 1971 Muhtırasının ardından Millî Savunma Bakanlığı yapan Ferit Melen, Nihat Erim hükümetinden sonra 1972-1973 yılları arasında başbakanlık görevine getirilmiştir.
Ferit Melen'in başbakanlık dönemi, Türkiye’nin en antidemokratik dönemlerinden biri olarak kabul görür. Sıkıyönetim uygulamalarının, yoğun tutuklamaların, basın üzerindeki baskıların ve muhalefete yönelik operasyonların öne çıktığı dönemlerden biri olarak eleştirilir.
CHP ve sol çevrelerin sahiplenmeye çalıştığı Deniz Gezmiş ve arkadaşlarının idamları da CHP’li Ferit Melen’in başbakanlığı döneminde onaylanmıştır.
Dönemim popüler gazetecisi Cüneyt Arcayürek de Melen dönemini oldukça başarısız, sönük ve etkisiz bir başbakanlık dönemi olarak değerlendirir. Birçok gazeteci ve siyasetçiye göre Melen, bağımsız, vizyoner ve topluma doğrudan fayda sağlayan bir liderlik ortaya koyamamıştır. Ferit Melen, askerin isteklerini yerine getirmekle suçlanan bir başbakandır.
Türkiye siyasetinde kendi adına kalıcı bir hizmetle anılmayan Ferit Melen, Van’da adı büyütülen ancak şehre somut bir eser bırakmayan siyasetçilerden biridir. Hamasi övgülerle yüceltilen Ferit Melen’e tarihi gerçekler ışığında bakıldığında, Van’da kalıcı bir hizmeti bulunmayan bir kişilik olarak karşımıza çıkmaktadır.
Somut verilerle ispatı mümkün olmayan iddiaları, “çok hizmet etti” gibi yuvarlak sözlerle ortaya koymak hiçbir gerçeği yansıtmadığı gibi Van'a getirilen bölge müdürlüklerinin hiç birinde Ferit Melen katkısı olmadığı gibi partisi CHP'de iktidar değildir.
Ferit Melen’e yönelik en güçlü övgü ise onun dürüst bir siyasetçi olduğu yönündedir. Bence de bu davranış tarzı övgüye değerdir.
